poniedziałek, 11 marca 2013

Podział próchnicy

                  Próchnica zębów jest jedną z najczęściej występujących obecnie chorób zakaźnych, ze względu na różne kryteria możemy podzielić ją na kilka rodzajów.
          Próchnica pierwotna (caries primaria) pojawia się w zębie po raz pierwszy.
          Próchnica wtórna  (caries secundaria) rozwija się w miejscach, które wcześnie były już leczone (przyczyną może być np. nieszczelne wypełnienie ubytku próchniczego)
         Próchnica nietypowa (caries atypica) występuje w zębach pozbawionych miazgi, z powodu braku odontoblastów nie powstaje warstwa zębiny sklerotycznej, pod wypełnienia nie trzeba stosować materiałów podkładowych.

        Ze względu na przebieg kliniczny wyróżniamy :


  1. Próchnica ostrą (caries acuta ) inna nazwa to próchnica wilgotna (caries humida) charakteryzuje ją szybki rozpad tkanek twardych zęba, procesy demineralizacji przewyższają nad mechanizmami obronnymi, szczególnie częsta u młodych osób ze względu na budowę zębiny (szerokie kanaliki zębinowe) i szkliwa. Do objawów należy demineralizacja szkliwa, w jej miejscu  na początku powstaje biała plama (macula alba). Przy nawiercaniu pocjent odczuwa ból, gdyż ze względu na szybkość postępowania procesu nie zdąrzyła odłożyć się zębina sklerotyczna osłaniająca miazgę.
  2. Próchnica przewlekła (caries chronica ) lub sucha (caries sicca) z wiekiem  zmniejsz się średnica kanalików zębinowych co utrudnia bakteriom penetrację w głąb tkanek twardych zęba. Biała plama, która obecna jest w ostrym przebiegu, tu przybiera barwę brunatną (macula fusca). Dzieje się tak ze względu na przedłużone działanie barwników pochodzących z pożywienia (kawa, herbata, czerwone wino itp.), które osadzają się w porach szkliwa.
  3. Próchnica okrężna (caries circularis) obejmuje co najmniej 2 powierzchnie zęba  i krawędź miedzy nimi. Zwykle usmiejscowiona przyszyjkowo.
  4. Próchnica kwitnąca ( caries florida ) zakażenie wielu zębów, zmiany obejmującej zwykle kilka powierzchni zęba. Szczególnym jej przypadkiem jest próchnica butelkowa, występująca u małych dzieci zasypiają z butelką słodkiego napoju w ustach.

Ze względu na przebieg: 
        1. Próchnica prosta (caries simplex) występuje w obrębie tkanek twardych, oddzielona od miazgi sklepieniem komory. Wyróżniamy 4 stadia rozwoju:
  • próchnica początkowa (caries incipiens) podpowierzchniowa demineralizacja szkliwa, szkliwo gładkie, charakterystyczne przebarwienie- macula alba lub macula fusca, słabo lub w ogóle nie widoczna na zdjęciach rtg, leczenie preparatami z fluorem przebarwienie pozostaje na zawsze.
  • próchnica powierzchowna (caries superficialis) sięga do granicy szkliwno-zębinowej, występuje porowatość szkliwa, po dotarciu do granicy z zębiną zazwyczaj rozprzestrzenia się na boki, dobrze widoczna na rtg. Wrażliwość na pokarmy słone i słodkie, niezmieniona wrażliwoaść na bodźce termiczne.
  • próchnica średnia (caries media) ściega do 1/3 zębiny, obecność nawisów szkliwa, podczas wiercenia mniejsz bolesność przy pogłebianiu niż  poszerzaniu ubytku (związane to jest z obecnością zębiny sklerotycznej ( dodatkowa osłona, tworząca sie w kanalikach zębinowych między zdrową zębiną a ogniskiem próchnicy), wrażliwość na bodźce chemiczne zawarte w pokarmach i termiczne.
  • próchnica głęboka (caries profunda) dochodzi prawie do samej miazgi, gdy demineralizacja obejmuje sklepienie komory dochodzi do próchnicy głębokiej z obnażeniem miazgi (caries profunda et denudatio pulpae). Przejaśnienie w obrazie rtg obejmuje całe szkliwo i zębinę. 
    2. Próchnica powikłana (caries camplicata) rodzaj próchnicy, który po zniszczeniu tkanek twardych dociera do miazgi. W przypadku zakażenia miazgi rozwiązaniem jest jedynie leczenie endodontyczne.


Ze względu na objęte tkanki:

  • szkliwa,
  • zębiny,
  • cementu, 

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz